Nehirler denildiğinde akla suyun belirli bir yatakta aktığı doğal oluşumlar gelir. Ancak Güney Amerika semalarında, çıplak gözle görülemeyen dev bir “nehir” bulunuyor. Bilim insanlarının “uçan nehir” olarak adlandırdığı bu atmosferik sistem, Amazon Yağmur Ormanları’nın üzerinde binlerce kilometre boyunca ilerleyen su buharından oluşuyor.
DEV NEM AKIŞI AMAZON’U BESLİYOR
Atlantik Okyanusu’ndan yükselen nem, hava akımlarıyla Amazon Havzası üzerinden And Dağları’na taşınıyor. Yol boyunca yağış bırakan bu sistem, ormanların yaşamını sürdürebilmesi için büyük önem taşıyor. Yağmurun ardından ağaçlar da buharlaşma yoluyla atmosfere yeniden su salarak döngünün devam etmesini sağlıyor.
Araştırmalara göre Amazon’daki ağaçlar her gün yaklaşık 20 milyar ton su buharını gökyüzüne gönderiyor. Bu nem yalnızca yağmur ormanlarını değil, Güney Amerika’nın geniş bir bölümündeki yağış düzenini, tarımı ve tatlı su kaynaklarını da etkiliyor.
ORMANSIZLAŞMA DENGEYİ BOZABİLİR
Bilim insanları, ormansızlaşma ve küresel ısınmanın bu görünmez nehrin gücünü azaltabileceği uyarısında bulunuyor. Nem akışının zayıflaması halinde Amazon’un bazı bölgelerinde yağışların azalabileceği ve ekosistemin kritik bir dönüm noktasına ulaşabileceği belirtiliyor.
ETKİLERİ TÜM BÖLGEYE YAYILABİLİR
Uzmanlara göre uçan nehirlerin zayıflaması yalnızca Amazon’u değil, Peru ve Bolivya gibi çevre ülkeleri de etkileyebilir. Tarımsal üretimden su kaynaklarına kadar birçok alanın bu değişimden olumsuz etkilenebileceği ifade edilirken, görünmeyen bu doğal sistemin korunmasının bölgenin iklim dengesi açısından büyük önem taşıdığı vurgulanıyor.
